پاسخ حقوقی
پرسش: اگر مهریه زن ۳۰۰ سکه باشد، آیا فقط ۱۱۰ سکه یا ۱۴ سکه قابل دریافت است؟ آیا قانون جدید مهریه، میزان مهریه قابل مطالبه را محدود کرده است؟
پاسخ حقوقی
باید میان سه موضوع تفاوت گذاشت:
- ۱. میزان مهریه‌ای که در عقدنامه تعیین شده است.
- ۲. اصل حق زن برای مطالبه مهریه.
- ۳. ضمانت اجراهای قانونی برای وصول مهریه.
مطابق ماده ۱۰۸۲ قانون مدنی، زن به مجرد وقوع عقد مالک مهریه می‌شود و می‌تواند حقوق قانونی خود را نسبت به آن اعمال کند.
همچنین ماده ۲۲ قانون حمایت خانواده مصوب ۱۳۹۱ مقرر کرده است که در مهریه تا ۱۱۰ سکه تمام بهار آزادی یا معادل آن، مقررات ماده ۲ قانون نحوه اجرای محکومیت‌های مالی اعمال می‌شود و در خصوص مازاد، ملائت زوج ملاک پرداخت است.
بنابراین، عدد ۱۱۰ سکه به معنای سقف اصل مهریه نیست؛ بلکه به ضمانت اجرای قانونی وصول آن مربوط می‌شود.
در سال ۱۴۰۵ طرحی برای تغییر برخی مقررات مربوط به ضمانت اجرای مهریه و استفاده از عدد ۱۴ سکه در مجلس تصویب شد؛ اما این مصوبه با ایراد شورای نگهبان مواجه شد و تا زمان تهیه این مقاله، نباید آن را به عنوان قانون لازم‌الاجرای قطعی معرفی کرد.
در نتیجه، در انتشار و تحلیل پرونده‌های مهریه باید میان قانون لازم‌الاجرا و طرح یا مصوبه‌ای که مراحل نهایی قانونی را طی نکرده است، تفاوت گذاشت.
نکته حقوقی مهم
نه عدد ۱۱۰ سکه و نه عدد ۱۴ سکه را نباید بدون بررسی مقررات لازم‌الاجرا به عنوان سقف اصل مهریه معرفی کرد. اصل دین مهریه با ضمانت اجرای وصول آن دو موضوع متفاوت هستند.
منابع قانونی و مستندات
ماده ۱۰۸۲ قانون مدنی، ماده ۲۲ قانون حمایت خانواده و ماده ۲ قانون نحوه اجرای محکومیت‌های مالی.
پیش از اقدام، متن رسمی و به‌روز مواد قانونی و رویهٔ قضایی مرتبط با پروندهٔ خودتان بررسی شود.